Sonbaharda Yapraklar Neden Sararır

Sonbaharda Yaprakların Rengini Değiştirmesinin Nedeni

Sonbaharda yaprakların renk değiştirmesinin çeşitli nedenleri vardır. Yaprakların renk değiştirmesiyle ağaçlar soğuk mevsimlere hazırlanır. Bitkisel hormonlar tarafından kontrol edilen bu olayı başlatan şey sonbaharda günlerin kısalmasıdır. Azalan hava sıcaklığı da yaprakların renk değiştirmesine etki eder. Kısalan günler ve yeni başlayan soğuk geceler yapraklarda genlerin yönetiminde olan bir yaşlanma sürecini başlatır. Azalan gün ışığıyla birlikte fotosentez gerilediği için örneğin yeşil renk maddesi olan klorofile artık ihtiyaç kalmaz.

Sonbaharda kavaklar altın sarısı olur, akçaağaç yaprakları parlak sarı renge bürünür, kırmızı meşeler ateş kırmızısı renkleri ile dikkat çeker. Sonbaharın parlak renklerinin ortaya çıkışı bir taraftan besin maddelerinin yıkılması ve azot, fosfor, demir, potasyum gibi elementlerin kök ve gövdede depolanmasıyla ilişkilidir. Ancak yaprak sararması olayı öncelikle yapraktaki renk maddelerinin miktarındaki oransal değişimle ilgilidir. İlkbaharda ve yazın fotosentez için vazgeçilmez olan klorofil, yani yeşil renk maddesi daha fazladır. Klorofil diğer pigmentleri maskeler.

Bitki, kendisi için çok önemli olan bu renk maddesinin kaybını önlemek üzere klorofili sonbaharda neredeyse tamamen parçalayarak daha küçük birimlere ayırır. Klorofil, bir sonraki ilkbaharda yapraklar yenilenirken ihtiyaç duyulana kadar dal, gövde ya da kökte depolanır. Klorofilin kaybolmasıyla birlikte diğer pigmentler (karotenoitler) görünür hâle gelir. Karotenoitler (sarı, turuncu, kırmızı) ve antosiyan (kırmızı, mor, mavi), etkileyici sonbahar renklerini ortaya çıkarır. Bunlar da klorofil gibi fotosenteze katılmışlardır. Ancak bitki için çok da önemli olmadıklarından kısmen parçalanırlar. Sonbahar yapraklarının ağırlıklı olarak sarı renkli olmasının nedeni budur. Kahverengi renk ancak yaprak öldüğünde ortaya çıkar. Yaprakların sararması ve kahverengi olmasından farklı olarak, kızarması bu geçiş aşamasında yeni üretilen bir maddeyle ilgilidir.

Bu madde olgunlaşan meyvelerin kırmızı renginden de sorumlu olan antosiyandır. Antosiyan sonbaharda yaprakların renk değiştirmesi sırasında yüksek metabolizma faaliyetlerinin yan ürünü olarak ortaya çıkar. Her yıl gerçekleşen yaprak dökümü her şeyden önce kış mevsimine uyum sağlamaktır. Çünkü ağaç, yapraklarından su kaybeder ve buz kristalleri yaprağın içine alınamaz. Düşük sıcaklıklar bitkideki metabolizma olaylarını öyle yavaşlatır ki fotosentezin gerçekleşmesi mümkün olmaz. Bu nedenle kış mevsiminde yapraklardan kurtulmak stratejik açıdan uygundur.

Makaleyi okumayı bitirdiğine göre hemen bir yere gitme, bir önceki yazımız olan Windows 10 PRO RTM Full Türkçe MSDN ISO başlıklı makalemizde Windows 10 hakkında bilgiler verilmektedir.

  1. Pingback: Sonbaharda Yapraklar Neden Sararır | Guncel Teknoloji Haberleri

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İletişim - RSS - Sitemap - Ping Gönder Pasulya © 2015 Tüm hakları saklıdır. İçeriklerin izinsiz kopyalanması yasaktır.