Ekonomide Paranın Yeri, Önemi ve Fonksiyonları

EKONOMİDE PARANIN YERİ, ÖNEMİ VE FONKSİYONLARI

Para, mübadelenin yol açtığı güçlükleri ortadan kaldırmak için ortaya çıkarılmıştır. Çünkü para mübadeleyi kolaylaştırmakta ve hız kazandırmaktadır. Bu nedenle para herkesin kabul ettiği bir mübadele aracıdır. Para aynı zamanda faydalı olduğu için ekonomik bir maldır. Ancak tüketim veya yatırım malı olmayıp özel bir konuma sahiptir. Para, nihai bir tüketim malı gibi tüketilerek ihtiyacı gidermeye yaramaz ancak tüm tüketim mallarını satın almaya yarar. Paranın önemini daha iyi anlayabilmek için fonksiyonlarını incelememizde yarar vardır.

Paranın üç önemli fonksiyonu vardır. Bu fonksiyonlar şunlardır:

1. Değişim Aracı Olarak Kullanılması

Herkes tarafından değişim aracı olarak kabul edilen para, ekonomik faaliyetlerin gerçekleşmesinde en önemli araçtır. Çek, bono gibi araçlar da değişimde kullanılır, ancak bunların herkes tarafından kabulü her zaman için söz konusu olmamaktadır.

Değer Ölçüsü Olması

Paranın bir diğer önemli fonksiyonu ortak bir değer ölçüsü olmasıdır. Değişime konu olan bütün mal ve hizmetlerin değerleri para cinsinden ifade edilmektedir. Bir ekonominin içindeki ister stok, isterse akım hâlinde olsun bütün değerlerin para olarak ifade edilmesi, paranın kendi değerini önemli kılmaktadır. Para istikrarlı olursa diğer bir ifadeyle paranın değerinde çok büyük oynamalar gerçekleşmezse değer ölçüsü olarak kabul edilmeye devam edecektir. Parasının değerinde büyük oynamalar söz konusu olan ülkelerde ise zaman içinde ülke parasının yerini bir başka değer ölçüsü alacaktır. Değişim aracı olarak kısmen veya tamamen başka bir değer ölçüsünü kullanan ekonomilerde, ulusal para önemli bir fonksiyonunu yitirmiş bir araç durumuna düşmektedir.

Tasarruf Aracı Olması

Paranın değer ölçüsü olması, tasarrufların da kısmen veya tamamen parayı tutma yoluyla gerçekleşmesine neden olmaktadır. Paraya tasarruf aracı olma özelliğini kazandıran nedenler, istikrarlı bir değer ölçüsü olması, ihtiyaç duyulduğunda kolayca kullanılabilmesi, fiziksel olarak değer kaybına uğramaması şeklinde sıralanabilir. Paranın likiditesinin yüksek olması, diğer mallarla servet biriktirilmesi hâlinde söz konusu olabilecek; eskime, aşınma, çürüme, taşıma ve depolama zorluklarının bulunmaması onu önemli bir tasarruf aracı hâline getirmektedir.

Ancak burada en önemli noktanın paranın değeri konusu olduğunu unutmamak gerekir. Değerinde büyük oynamalar gerçekleşen bir paranın, diğer servet biriktirme araçlarına karşı üstünlüğünü kaybedeceği açıktır. Günümüz ekonomilerinde, kredi sisteminin çok yaygınlaşması, paranın borç ödeme aracı olarak kullanılmasını daha önemli bir hâle getirmiştir. Borç alacak ilişkileri, zorunlu olmamakla birlikte genellikle para ile yapılmaktadır.

Herhangi bir nedenle kurulan borç-alacak ilişkisi, belli bir zaman dilimi içinde veya sonunda, para kullanma bedeli diye kısaca tanımlayabileceğimiz faizi ile birlikte geri ödemeyi gerektirmektedir. Paranın değerinde zaman içinde önemli eğişiklikler olmadığı takdirde, likiditesinin yüksek olması ve fiziksel değer kaybının söz konusu olmaması gibi nedenlerden dolayı, borç ödeme aracı olarak kullanılması en pratik araç olma özelliğini koruyacaktır.

Makaleyi okumayı bitirdiğine göre hemen bir yere gitme, bir önceki yazımız olan İstihdamda Girişimciliğin Önemi başlıklı makalemizde Girişimciliğin Önemi ve Girişimcilik Nedir hakkında bilgiler verilmektedir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İletişim - RSS - Sitemap - Ping Gönder Pasulya © 2015 Tüm hakları saklıdır. İçeriklerin izinsiz kopyalanması yasaktır.